Lista płac z zasiłkiem chorobowym i zerowym PIT dla młodych

Lista płac z zasiłkiem chorobowym nie jest specjalnie skomplikowana do rozliczenia. W tym artykule pokażemy, na konkretnym przykładzie, jak wygląda lista płac z zasiłkiem chorobowym od brutto do netto w przypadku pracownika, korzystającego ze zwolnienia podatkowego „Zerowy PIT dla młodych”. Najpierw trochę niezbędnej teorii i omówienia podstaw prawnych, a potem już konkretne rozliczenie, na konkretnych kwotach wynagrodzenia i zasiłku chorobowego.

Przede wszystkim o ile z wynagrodzenia za pracę nalicza się obowiązkowo składki społeczne i składkę zdrowotną (poza tymi składnikami wynagrodzenia, które są zwolnione ze składek ZUS), to zasiłek chorobowy jest zwolniony ze składek społecznych, nie dolicza się go więc na liście płac do podstawy wymiaru składek społecznych. Zgodnie z art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych W podstawie wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe osób, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-3, nie uwzględnia się wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy wskutek choroby lub odosobnienia w związku z chorobą zakaźną oraz zasiłków.

Zasiłek chorobowy (ani żaden inny zasiłek „zusowski”) nie podlega również oskładkowaniu w zakresie składki zdrowotnej. Zgodnie z art. 81 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, finansowanych ze środków publicznych do ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne (…) stosuje się przepisy określające podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe tych osób (…). A skoro zatem zasiłek jest zwolniony ze składek społecznych, to jest również zwolniony ze składki zdrowotnej.

Lista płac z zasiłkiem chorobowym – wynagrodzenie zwolnione z podatku, ale zasiłek już nie

Zasiłek nie jest jednak zwolniony z podatku dochodowego. Lista płac z zasiłkiem chorobowym, rozliczana dla pracownika zwolnionego z podatku (korzystającego z ulgi Zerowy PIT dla młodych) musi zatem w podstawie podatku ten zasiek chorobowy (czy inny, wypłacany przez pracodawcę-płatnika) uwzględniać.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 148 ustawy z dnia 27 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku są przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej, spółdzielczego stosunku pracy oraz umów zlecenia, o których mowa w art. 13 pkt 8, otrzymane przez podatnika do ukończenia 26. roku życia, do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 85.528 zł.

Jednocześnie zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zasiłki chorobowe nie są zaliczane do przychodów ze stosunku pracy, a do przychodów z innych źródeł. Są one zatem wyłączone ze zwolnienia „Zerowy PIT dla młodych” i są normalnie opodatkowane. Lista płac z zasiłkiem chorobowym dla pracownika, korzystającego z zerowego PIT będzie zatem zasiłek chorobowy uwzględniać w podstawie opodatkowania.

Co ważne, naliczając podatek od zasiłku nie uwzględnia się kosztów uzyskania przychodów (podstawowych 250 zł lub podwyższonych 300 zł). Żeby pracownik mógł „skorzystać” na tych kosztach uzyskania przychodu, to przynajmniej za jeden dzień w miesiącu musi otrzymać wynagrodzenie za pracę (jakikolwiek opodatkowany składnik) lub wynagrodzenie chorobowe. W praktyce zatem – jeśli pracownik przez cały miesiąc przebywa na zwolnieniu lekarskim z prawem do zasiłku chorobowego, to naliczając listę płac kosztów uzyskania przychodu nie uwzględnia się, z kolei wystarczy jeden dzień z wynagrodzeniem za pracę czy chorobowym, aby te koszty uzyskania przychodu na liście płac już uwzględniać.

Lista płac z zasiłkiem chorobowym jest rozliczana przez pracodawców, którzy są płatnikami zasiłków, a więc którzy na dzień 30 listopada roku poprzedzającego zatrudniali powyżej 20 osób, objętych ubezpieczeniem chorobowym. Jeśli pracodawca nie jest płatnikiem zasiłku, a świadczenie to wypłaca pracownikowi bezpośrednio ZUS, rozliczana lista płac w ogóle zasiłku nie uwzględnia, a rozlicza się na niej jedynie wynagrodzenie za przepracowaną część miesiąca.

Załóżmy jednak, że pracodawca jest płatnikiem zasiłków, a więc naliczana będzie lista płac z zasiłkiem chorobowym. Naliczając ją należy oczywiście uwzględnić, iż pracownik ma mniej niż 26 lat, a więc jest uprawniony do korzystania ze zwolnienia podatkowego „Zerowy PIT dla młodych”. Przejdźmy do konkretnego przykładu:

Pracownik ma 25 lat, pracuje na pełnym etacie od 1 czerwca 2019, z wynagrodzeniem 3500 zł brutto. W lipcu 2020 roku pracownik przez 5 dni przebywał na zwolnieniu lekarskim. Załóżmy, że za te 5 dni należy mu się zasiłek chorobowy (pracownik w roku 2020 chorował już wcześniej i otrzymał wynagrodzenie chorobowe łącznie za 33 dni niezdolności do pracy, spowodowanej chorobą). Za lipiec 2020 pracownik otrzyma zatem wynagrodzenie za przepracowaną część miesiąca oraz zasiłek chorobowy (zasiłek ten rozlicza i wypłaca pracodawca).

Pracownik ma prawo do podstawowych kosztów uzyskania przychodu w kwocie 250 zł (których i tak na liście płac nie uwzględniamy, bo od wynagrodzenia za pracę nie naliczamy podatku ze względu na Zerowy PIT dla młodych, a dla zasiłku koszty uzyskania przychodu nie przysługują) oraz złożył PIT2, czyi jego lista płac z zasiłkiem chorobowym będzie uwzględniać ulgę podatkową w kwocie 43,76 zł

Wynagrodzenie za przepracowaną część miesiąca: 3500 zł – 3500 / 30 * 5 (dni choroby) = 2916,67 zł

Zasiłek chorobowy:

podstawa brutto (średnia z 12 miesięcy poprzedzających. Szczegółowo o naliczaniu wynagrodzeń chorobowych i zasiłków pisaliśmy na naszym drugim blogu tutaj: wynagrodzenie chorobowe 2020 i zasiłek chorobowy 2020): 3500 zł

Podstawa netto: 3500 zł – 13,71% z 3500 zł = 3020,15 zł

Zasiłek chorobowy: 3020,15 zł / 30 * 80% * 5 = 402,49 zł

Podane powyżej kwoty wynagrodzenia za przepracowaną część miesiąca oraz zasiłku są kwotami brutto. Teraz już rozliczenie – lista płac z zasiłkiem chorobowym dla pracownika, korzystającego ze zwolnienia „Zerowy PIT dla młodych”.

1. Wynagrodzenie brutto: 2916,67 zł
2. Zasiłek chorobowy brutto: 402,49 zł
3. Podstawa składek społecznych: 2916,67 zł
4. Ubezpieczenie emerytalne: 9,76% z 2916,67 zł = 284,67 zł
5. Ubezpieczenie rentowe: 1,5% z 2916,67 zł = 43,75 zł
6. Ubezpieczenie chorobowe: 2,45% z 2916,67 zł = 71,46 zł
7. ZUS pracownika łącznie: 284,67 zł + 43,75 zł + 71,46 zł = 399,88 zł
8. Podstawa składki zdrowotnej: 2916,67 zł – 399,88 zł = 2516,79 zł
9. Ubezpieczenie zdrowotne: 9% z 2516,79 zł = 226,51 zł
10. Ubezpieczenie zdrowotne 7,75% z 2516,79 zł = 195,05 zł (pomijamy je w naszych wyliczeniach, natomiast pozostawiamy na naszej liście, bo gdyby nie zwolnienie z podatku to ta wartość pomniejszałaby podatek do urzędu skarbowego. Więcej o tym poniżej).
11. Podstawa podatku: 402,49 zł i po zaokrągleniu 402 zł
12. Podatek: 17% z 402 zł – 43,76 zł = po zaokrągleniu 25 zł
13. Netto do wypłaty: 2916,67 zł + 402,49 zł – 399,88 zł – 226,51 zł – 25 zł = 2667,77 zł

Powyższa lista płac z zasiłkiem chorobowym dla pracownika zwolnionego z podatku od wynagrodzenia nie przewiduje pomniejszania podatku o część składki zdrowotnej. Składki zdrowotne, których podstawę stanowi przychód (dochód) zwolniony z podatku oraz dochód, od którego zaniechano poboru podatku nie pomniejszają podatku. Podatek na powyższej liście płac naliczamy tylko z zasiłku chorobowego (podstawa podatku to właśnie kwota zasiłku chorobowego po zaokrągleniu), a więc wyliczonego podatku nie pomniejsza się o część składki zdrowotnej).

A zatem pracodawca, przy naliczaniu podatku dochodowego z zasiłku, od kwoty zasiłku nie odlicza składek pobranych od przychodów, od których zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 148 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie pobiera się podatku, gdyż przychody te na mocy powołanego przepisu są zwolnione.

W kolejnym artykule już niebawem będziemy kontynuować ten temat, omówimy m.in. rozliczenie listy płac z niskim wynagrodzeniem i wysokim zasiłkiem, również dla pracowników z zerowym PIT dla młodych – lista płac z zasiłkiem chorobowym wygląda wówczas podobnie, ale pewne problemy może sprawiać ograniczanie składki zdrowotnej do wysokości hipotetycznej zaliczki na podatek. Wszystko krok po kroku już niebawem.